تغذیه و سلامت استخوان

لیلا شورورزی کارشناس مسئول واحد بهبود تغذیه معاونت بهداشتی در گفتگو با وبدا گفت:

رشد طولی  استخوان ها از زمان تولد آغاز می شود و تارسیدن به زمان بلوغ ادامه می یابد .شکل گیری استخوان در دختران تا سنین 18-16 سالگی و در پسران در سنین 20-18 سالگی صورت می گیرد و بعد از آن رشد قدی متوقف و تراکم توده استخوانی افزایش می یابد.بیشترین تراکم توده استخوانی در سن 30 سالگی در هر دو جنس مشاهده می شودو کاهش توده استخوانی از سن 40 سالگی شروع می شود. در زنان با شروع یائسگی ومردان در سن 60 تا 70 سالگی  کاهش شدید در توده استخوان به علت کاهش هورمون های جنسی مشاهده می شود. رژیم غذایی فرد در دوران های مختلف زندگی به عنوان عامل مهمی در حفظ توده استخوان به شمار می رود و تاثیر زیادی در به تعویق انداختن پوکی استخوان دارد.

وی افزود عوامل غذایی موثر در این زمینه شامل موارد زیر می باشد :

ویتامین D: با اثر روی استخوان، کلیه و دستگاه گوارش در افزایش جذب و جایگزینی کلسیم و فسفر موثر می باشد.منبع اصلی دریافت این ویتامین از طریق نورخورشید می باشد منابع غذایی آن شامل ماهی های چرب، جگر، زرده تخم مرغ و شیر می باشد

کلسیم:نقش اصلی را در تراکم توده استخوانی و دندانی فرد دارد منابع غذایی  اصلی آن شیر و لبنیات می باشد سایر منابع گیاهی مانند لوبیای سویا، کلم بروکلی لوبیای پخته و بادام هم دارای مقادیر کلسیم با جذب کمتر می باشند

فسفر: در گوشت ها ،لبنیات و میوه و سبزیجات یافت می شود و در کلسیفیکاسیون استخوان نقش مهمی دارد

ویتامین A: این ویتامین در تمایز و رشد سلول های اپی تلیال ،رشد استخوان و رشد بافت ها نقش عمده ای دارد منابع حیوانی مانند جگر ، شیر و تخم مرغ دارای فرم فعال ویتامین و منابع گیاهی مانند سبزیجات برگ دار سبز تیره و نارنجی( هویج، اسفناج، آب پرتقال و سیب زمینی) دارای پیش سازهای این ویتامین می باشند

ویتامین K: این ویتامین در تشکیل پروتئین های استخوانی نقش دارد و در سبزیجات برگ سبز به وفور یافت می شود

منیزیم: بیش از نیمی از منیزیوم بدن در استخوان موجود است . منابع غذایی این عنصر، مغزیجات، سبزیجات برگ سبز می باشد

سدیم:مصرف بیش از حد سدیم با دفع کلسیم و افزایش احتمال پوکی استخوان همراه است . منبع اصلی دریافت در رژیم غذایی نمک طعام می باشد که باید به یک قاشق مرباخوری محدود شود

پروتئین حیوانی: افزایش دریافت منابع پروتئین حیوانی با افزایش دفع کلسیم در ادرار همراه است و خطر پوکی استخوان را افزایش می دهد

کافئین و الکل : دریافت بالای مقادیر قهوه، چای ، نوشابه های گازداردر روز با افزایش دفع کلسیم در ادرار ریسک پوکی استخوان را افزایش می دهد