مواد غذایی فراسودمند- مبحث اول

مواد غذایی فراسودمند- مبحث اول

غذاهای فراسودمند یا عملگرا (Functional Food)، غذاهایی شبیه غذاهای متعارف و معمولی هستند اما زمانی که به‌ عنوان بخشی از رژیم غذایی مصرف می‌شوند مزایای فیزیولوژیک از خود نشان می‌دهند و علاوه بر خواص تغذیه‌ای پایه، در کاهش خطر ابتلا به بیماری‌های سخت و مزمن هم مؤثرند. 

غذای عملگرا می‌تواند غذایی طبیعی باشد یا اینکه غذاهایی باشند که ترکیبات سلامت بخش به آن اضافه شده و ترکیبات ساختمانی مضر از آن حذف شود. در این میان، غذاهایی که یک یا چند ترکیب آن مورد اصلاح قرار گرفته است نیز، عملگرا به حساب می‌آیند.

غذاهای عملگرا برای اولین بار از اوایل سال 1980 در ژاپن مورد استفاده قرار گرفتند. بالا رفتن سن افراد در كشور‌های توسعه یافته و افزایش دلواپسی برای حفظ سلامت افراد مسن كه بیشتر در معرض بیماری‌ها خصوصا بیماری‌هایی مانند سرطان، پوكی استخوان، دیابت، بیماری‌های قلبی و سكته قرار دارند یکی از دلایل گسترش این موادغذایی است.

به دلیل تقاضای روزافزون بازار برای غذاهای عملگرا ،گستره بسیار وسیعی از این محصولات در  بازار وجود دارد كه شامل نوشیدنی‌های شیرین نظیر نوشابه‌های ورزشی و انرژی زا، غلات و غذای كودكان، غذاهای پخته شده، محصولات قنادی،محصولات لبنی به‌خصوص ماست‌ و انواع محصولات لبنی تخمیری، تركیبات پرچرب مالش پذیر، محصولات گوشتی و غذای حیوانات می‌شود. در صورتی که غذاهای عمل‌گرا به صورت قرص و فرم‌های مشابه بسته‌بندی شوند، دیگر به عنوان غذای عمل‌گرا محسوب نشده و به عنوان یک مکمل غذایی در نظر گرفته می‌شوند.

غذاهای عملگرا دسته بندی‌های مختلفی دارند که در زیر به نمونه‌هایی از آن اشاره می‌شود:

 1-غنی‌سازی‌ به‌وسیله ویتامین و املاح

2-کاهش کلسترول

3-فیبرهای رژیمی

4-پروبیوتیک، پری بیوتیک و سینبیوتیک‌ها

5-آنتی اکسیدان‌ها

6-فیتو کمیکال‌ها

7- گیاهان سنتی و دارویی