عوامل موثر در ایجاد آلودگی هوای داخل ساختمان و اثرات آنها
عوامل موثر در ایجاد آلودگی هوای داخل ساختمان و اثرات آنها
امروزه ساختمان های ایزوله و اصلاح یافته هر چند دارای سیستم تخلیه هوا،درزگیری، پنجره های محافظ طوفان و دارای محافظ دمایی هستند، ولی سبب کاهش نفوذ و عدم رقیق سازی مناسب هوای داخل با خارج و افزایش غلظت آلاینده های هوای داخل می شوند.
کیفیت هوای داخل ساختمان بدلیل اینکه اکثر شهروندان بیشتر اوقات، حدود 16 ساعت درروز یعنی 80-90 درصد اوقات خود را در منازل به سر می برند حائز اهمیت است. بسیاری از فعالیت های داخل منازل مانند پخت وپز، تمیز کردن، استعمال دخانیات ممکن است مواد خطرناک را وارد هوا کند. ازطرفی دیگر موادی در داخل ساختمان بکارمی رود به علت قابلیت بخارشدن، رادیواکتیویته یا احتراق ممکن است عوامل آلاینده هوا را تولید نمایند.
یکی از مواردی که می تواند باعث ایجاد آلودگی محیط داخل ساختمان شود گاز رادون (Radon)است. این گاز، گازی بی رنگ، بدون طعم و بو است که از نظر شیمیایی خنثی است. گاز رادون از ترکیبات رادیواکتیویته است که به ذرات گرد و غبار می چسبد و زمانی که از طریق استنشاق وارد ریه ها می شود به بافت ها نزدیک شده و به آنها متصل می گردد که بعد از این عمل آلفا تشعشع کرده و سرطان را ایجاد می کند.
فرمالدهید گازی بی رنگ است که سبب سوختگی چشم ها و تحریک مجاری، اختلال در خواب و تحریک تنفسی و در غلظت بالا باعث مرگ می شود. منابع فرمالید در ساختمان و منازل چسب ها، چوب ها، ایزولاسیون کف و گندزداها می باشد.
دود تنباکو نیز از عواملی است که باعث بروز سرطان ریه می شود. نتایج نشان می دهد کودکانی که دارای والدین سیگاری هستند نسبت به آن دسته که والدین آن ها سیگار استعمال نمی کنند در معرض ریسک بالاتری از بیماری ها و سرطان ریه می باشند. دود سیگار عوارضی چون آبریزش و ترشحات ناشی از چشم، بینی و گلو را در افراد غیر سیگاری به وجود می آورد.
ترکیبات آلی فرار باعث واکنش هایی مانند آبریزش بینی و چشم ها، عفونت راه تنفسی، حالت هایی نظیر خواب آلودگی، سردردهای مکرر، سوزش چشم و خستگی می شود.
بهترین راه مبارزه با این آلاینده ها تهویه مناسب ساختمان است. هوای داخل ساختمان در طول روز باید دو مرتبه به طور کامل تعویض شود تا بتوان اثرات آلاینده ها را کاهش داد.
دکتر صفورا جوان
عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی نیشابور
