دکتر نسرین خارقانیمقدم، معاون غذا و دارو دانشگاه علوم پزشکی نیشابور با اعلام این خبر هشدار داد: با نزدیک شدن به فصل زمستان، بسیاری از خانوادهها اقدام به تهیه کنسروهای خانگی میکنند. با توجه به افزایش مصرف این فرآوردهها و رعایتنشدن برخی اصول بهداشتی و استانداردهای لازم در فرآوری کنسروهای خانگی، خطر رشد باکتری و تولید توکسین (سموم) در این محصولات افزایش مییابد و مصرف آنها میتواند منجر به مسمومیتهای شدید شود.
وی افزود: بوتولیسم نوعی مسمومیت غذایی بسیار خطرناک است که در اثر سم تولیدشده توسط باکتری Clostridium botulinum ایجاد میشود. این باکتری قادر است در محیطهای بیهوازی، مانند کنسروهای بستهبندیشده، رشد کرده و به سرعت سموم کشندهای تولید کند که سلامت انسان را تهدید مینماید.
مهندس الهه کارگزار، سرپرست آزمایشگاه غذا و دارو، نیز در این زمینه گفت: بیشترین موارد ابتلا به بوتولیسم در ایران طی پنج سال گذشته مربوط به استان گیلان با ۹۰ مورد،گزارششده است. این موارد عمدتاً به دلیل مصرف فرآوردههای خانگی از جمله «اشبل شور»، «کشک»، «پنیر تازه» و «فرآوردههای دریایی» رخ دادهاند. در مقابل، استان آذربایجان غربی با تنها چهار مورد، کمترین آمار ابتلا را داشته است. بنابراین رعایت اصول تهیه و مصرف صحیح این فرآوردهها از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است.
کارگزار ادامه داد: علائمی چون دوبینی، افتادگی پلک، ضعف شدید عضلانی، اشکال در بلع و مشکلات تنفسی از نشانههای بروز بوتولیسم بوده و در صورت مشاهده این علائم، مراجعه فوری به مراکز درمانی ضروری است.
وی در پایان با تأکید بر اهمیت رعایت نکات ایمنی هنگام تهیه کنسروهای خانگی گفت: استفاده از میزان مناسب سرکه (برای افزایش اسیدیته به بالاتر از ۴) و غلظت کافی نمک و شکر در فرآیند تهیه از رشد باکتری جلوگیری میکند. شهروندان باید هنگام آمادهسازی این محصولات، تمامی استانداردها و دمای مناسب را رعایت کنند.
همچنین توصیه میشود در هنگام مصرف، به نشانههایی مانند بادکردگی، نشتی یا بوی نامطبوع در بستهبندی کنسروها توجه شود و در صورت مشاهده این موارد از مصرف آنها خودداری گردد. برای اطمینان از سلامت، کنسروها، چه خانگی و چه صنعتی، بهتر است پیش از مصرف حداقل بهمدت ۲۰ تا ۳۰ دقیقه جوشانده شوند.
در پایان، دکتر خارقانیمقدم هشدار داد:از خوراندن عسل به کودکان زیر دو سال باید بهشدت پرهیز شود، زیرا ممکن است حاوی اسپور باکتری Clostridium botulinum باشد که خطر بوتولیسم نوزادی را بههمراه دارد.